Nieuwe meld- en vergewisplicht bij arbeidsongevallen: wat betekent dit voor inleners?

De regels rond arbeidsongevallen in de flexbranche gaan veranderen. De Tweede Kamer heeft namelijk ingestemd met de Wet invoering meld- en vergewisplicht arbeidsongevallen voor uitleners. Met deze wet krijgen uitzendbureaus, detacheerders en andere uitleners een actievere rol wanneer een uitgeleende werknemer betrokken raakt bij een ernstig arbeidsongeval.

Het doel is helder: arbeidsongevallen beter melden, meer inzicht krijgen in oorzaken en de veiligheid van flexwerkers verbeteren. Maar wat verandert er concreet voor uitleners? En waar moet je straks rekening mee houden als flexondernemer? In dit artikel leggen wij je alles over de nieuwe meld- en vergewisplicht uit.

Dit artikel is gecontroleerd door René de Haas, expert op het gebied van wet- en regelgeving.

Waarom is de meld- en vergewisplicht nodig?

In de praktijk blijkt dat arbeidsongevallen met uitgeleend personeel lang niet altijd worden gemeld. Volgens schattingen van de Nederlandse Arbeidsinspectie blijft ongeveer 52 procent van deze ongevallen onder de radar.

Dat heeft een paar oorzaken:

• informatie blijft soms hangen bij de inlener
• uitleners horen niet altijd dat er iets is gebeurd
• verantwoordelijkheden zijn niet altijd duidelijk

Hierdoor ontstaat er minder inzicht in de oorzaken van ongevallen. En dat maakt het lastiger om structurele verbeteringen door te voeren. De nieuwe wet moet daar verandering in brengen. Door zowel uitleners als inleners verantwoordelijk te maken voor het melden en delen van informatie, ontstaat er een completer beeld van arbeidsongevallen. En dat is belangrijk. Want uiteindelijk draait het om veilig werken voor iedereen in de flexbranche.

Zoals wij bij Flexhub vaak zeggen: samen groeien, samen sterker. Dat geldt ook voor veiligheid op de werkvloer.

Wat verandert er voor uitleners?

De nieuwe wet introduceert twee belangrijke verplichtingen voor uitleners:

• een meldplicht
• een vergewisplicht

Daarnaast komt er ook een dossierplicht.

Deze regels gelden wanneer een uitzendkracht of andere ter beschikking gestelde werknemer betrokken raakt bij een meldingsplichtig arbeidsongeval.

De meldplicht voor uitleners

Op dit moment moet alleen de inlener een ernstig arbeidsongeval melden bij de Nederlandse Arbeidsinspectie. Met de nieuwe meld- en vergewisplicht verandert dat. Wanneer een uitlener hoort dat een uitgeleende werknemer betrokken is bij een ernstig arbeidsongeval, moet de uitlener zelf ook een melding doen bij de Arbeidsinspectie.

De meldplicht van de uitlener komt dus naast de bestaande meldplicht van de inlener.

Het doel hiervan is simpel: meer zekerheid dat arbeidsongevallen daadwerkelijk worden gemeld.

De vergewisplicht: uitleners moeten informatie opvragen

Naast de meldplicht krijgen uitleners ook een vergewisplicht. Dat betekent dat je als uitlener moet nagaan wat er precies is gebeurd bij het ongeval.

Je moet daarvoor informatie opvragen bij de inlener, bijvoorbeeld:

• de toedracht van het arbeidsongeval
• eventuele maatregelen of bevelen van de Arbeidsinspectie
• maatregelen die zijn genomen om herhaling te voorkomen

De bedoeling is dat uitleners niet alleen registreren dat er iets is gebeurd, maar ook begrijpen wat er misging en wat ervan geleerd kan worden. Dat draagt bij aan betere arbeidsomstandigheden in de hele keten.

Nieuwe dossierplicht voor uitleners

Een belangrijk onderdeel van de nieuwe wet is de dossierplicht.

Uitleners moeten een dossier bijhouden met informatie over het arbeidsongeval. Denk bijvoorbeeld aan:

• de melding van de inlener
• de eigen melding aan de Arbeidsinspectie
• de informatie die is verzameld via de vergewisplicht
• eventuele maatregelen of vervolgacties

De Arbeidsinspectie kan deze dossiers opvragen en controleren. Voor uitleners betekent dit dat een goede administratie en duidelijke processen nog belangrijker worden.

Ook nieuwe verplichtingen voor inleners

De wet richt zich niet alleen op uitleners. Ook voor inleners verandert er iets.

Wanneer een ernstig arbeidsongeval plaatsvindt met een uitgeleende werknemer, moet de inlener:

• het ongeval melden bij de Arbeidsinspectie
• het ongeval direct melden bij de uitlener
• een afschrift van de melding delen met de uitlener

Hierdoor wordt de communicatie tussen inlener en uitlener verplicht vastgelegd.

Dat voorkomt situaties waarin een uitlener pas veel later hoort dat er een incident heeft plaatsgevonden.

Wanneer is er sprake van een ernstig arbeidsongeval?

De meldplicht geldt alleen bij ernstige arbeidsongevallen.

Volgens de Arbeidsomstandighedenwet gaat het dan om situaties zoals:

• overlijden van een werknemer
• blijvend letsel
• ziekenhuisopname

In deze gevallen moet de Arbeidsinspectie direct worden geïnformeerd.

Wie is verantwoordelijk voor veiligheid op de werkplek?

Een belangrijke vraag in de flexbranche is altijd: wie is verantwoordelijk voor veiligheid? Volgens de Arbeidsomstandighedenwet ligt de verantwoordelijkheid voor de veiligheid op de werkplek bij de inlener.

De inlener wordt gezien als de functioneel werkgever.
De uitlener blijft de formele werkgever.

Met de nieuwe wet verandert deze verdeling niet, maar de uitlener krijgt wel een actievere rol bij het opvolgen van arbeidsongevallen. Dat zorgt voor meer transparantie en samenwerking tussen beide partijen.

Wat betekent dit praktisch voor flexondernemers?

Voor uitzend- en detacheringsbureaus betekent de nieuwe wet vooral dat processen rondom arbeidsongevallen beter moeten worden ingericht.

Denk bijvoorbeeld aan:

• duidelijke afspraken met inleners over het melden van ongevallen
• interne procedures voor meldingen bij de Arbeidsinspectie
• een systeem voor het bijhouden van dossiers
• vastleggen van communicatie met inleners

Voor veel flexondernemers betekent dit dat compliance en administratie een grotere rol krijgen. En dat is precies waar goede ondersteuning het verschil maakt. Wij geloven namelijk: waarom moeilijk doen, als het samen kan? Met de juiste backoffice, processen en juridische kennis houd je grip op dit soort verplichtingen.

Toezicht en handhaving

De Nederlandse Arbeidsinspectie houdt toezicht op de naleving van de nieuwe regels.

Wanneer uitleners of inleners zich niet aan de meldplicht of vergewisplicht houden, kunnen er boetes worden opgelegd. De overheid heeft bovendien extra middelen vrijgemaakt om het toezicht te versterken. Vijf jaar na de invoering van de wet wordt geëvalueerd of de nieuwe regels het gewenste effect hebben.

Wanneer gaat de wet in?

Op dit moment is nog niet bekend wanneer de wet precies in werking treedt.

De Tweede Kamer heeft het wetsvoorstel inmiddels aangenomen. De volgende stappen zijn:

• behandeling in de Eerste Kamer
• publicatie in het Staatsblad
• vaststelling van de ingangsdatum

Flexondernemers doen er verstandig aan om nu al te kijken naar hun processen rondom arbeidsongevallen.

Wat kun je nu al doen?

Hoewel de wet nog niet in werking is getreden, kun je als uitlener alvast een paar stappen zetten:

• controleer of afspraken met inleners over arbeidsongevallen duidelijk zijn
• zorg dat meldingen intern goed worden geregistreerd
• richt een dossierstructuur in voor incidenten
• bespreek veiligheid en incidentmeldingen met opdrachtgevers

Zo voorkom je dat je straks achter de feiten aanloopt.

En kun je blijven focussen op waar het echt om draait: goed werkgeverschap en gezonde groei van je flexonderneming.