
Schijnzelfstandigheid in 2025 voorkomen
Sinds de afschaffing van het handhavingsmoratorium zijn er onder zzp’ers en intermediairs veel vragen over het thema schijnzelfstandigheid. Maar wat is nu precies schijnzelfstandigheid? Hoe voorkom je schijnzelfstandigheid en hoe gaat de Belastingdienst hierop handhaven? Op al deze vragen geven we jou in dit artikel antwoord inclusief een handige checklist waar je op moet letten als je werkt met zzp’ers.
Dit artikel is gecontroleerd door Denise Sterk, expert op het gebied van backoffice dienstverlening.
Wanneer is er sprake van schijnzelfstandigheid
Om antwoord te kunnen geven op de vraag wanneer er sprake is van schijnzelfstandigheid is het van belang dat we eerst duidelijk maken wat schijnzelfstandigheid is. Volgens de Wet DBA (Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties) zijn opdrachtgever en opdrachtnemer samen verantwoordelijk voor de arbeidsrelatie. Werk je als zzp’er, maar voldoe je niet aan de voorwaarden voor het uitvoeren van een zelfstandige opdracht, dan heet dat schijnzelfstandigheid.
Maar wanneer is er sprake van schijnzelfstandigheid? Het is dus belangrijk dat het voor werkgevers en opdrachtnemers duidelijk is wanneer iemand als zzp’er werkt of in loondienst. Iemand mag zich dus niet presenteren als zelfstandige terwijl er volgens het arbeidsrecht eigenlijk sprake is van loondienst. Dit kan je bijvoorbeeld herkennen aan de werkzaamheden, werktijden, de duur van de werkzaamheden, de beloning, het aantal opdrachtgevers/opdrachten, etc. Twijfel je of je zelf voldoet aan alle voorwaarden? Gebruik hiervoor de keuzehulp van Rijksoverheid.
Wat is een zzp’er?
In dit artikel lees je alles over schijnzelfstandigheid, maar wat is een zzp’er? Een zzp’er is een Zelfstandige zonder personeel. De term zzp komt van de Belastingdienst en staat voor zelfstandig ondernemer zonder een arbeidsovereenkomst die tegen betaling werkzaamheden uitvoert voor een ander. Nu we weten wat een zzp’er is, is het ook handig om de term loondienst toe te lichten. In Nederland kennen wij werknemers en ondernemers en in principe zit hier niks tussen in. Loondienst is eigenlijk heel simpel: er wordt namelijk gewerkt, daarvoor wordt je betaald en er is sprake van gezagsverhouding tussen de ondernemer en werknemer.
Controle schijnzelfstandigheid Belastingdienst
Sinds 1 januari 2025 is het handhavingsmoratorium afgeschaft. Dit houdt in dat de Belastingdienst strenger gaat controleren op schijnzelfstandigheid. In 2025 gaat de Belastingdienst nog niet werken met boetes, maar wel met een mogelijke naheffing. Maar wat is de werkwijze van de Belastingdienst? Hoe gaan ze te werk? Er is natuurlijk al heel veel informatie bekend bij de Belastingdienst, zo hebben zij inzicht in alle dossiers en weten ze ook in welke branches schijnzelfstandigheid veel voorkomt. Denk bijvoorbeeld aan schijnzelfstandigheid in de zorg, bouw en techniek sector.
Hoe zorg je ervoor dat je daadwerkelijk met een zzp’er werkt?
Als opdrachtgever is het van belang om scherp te blijven op schijnzelfstandigheid. Enkele tips om schijnzelfstandigheid te voorkomen zijn:
- Werk met afgebakende opdrachten, het liefst met een begin- en einddatum;
- Werk met een debiteurenrisico voor de zzp’er;
- De zzp’er moet ondernemerskenmerken kunnen aantonen, denk hierbij aan:
- Vindbaarheid: een website, actief op de socials, etc.
- Zakelijk e-mailadres; dus geen Gmail of Hotmail;
- Heeft de zzp’er bijvoorbeeld een eigen bedrijfsbus of bedrijfskleding? Neem dit mee in het dossier;
- Een zzp’er is een vakman en kan zelfstandig een opdracht uitvoeren. Werk dus niet met leerlingen, junioren, etc.;
- Ga in ondernemerschap de samenwerking met de zzp’er aan.
Schijnzelfstandigheid in de zorg
In de zorg werken veel zzp’ers. Zo was er ook best wat onrust in de zorgsector toen bekend werk dat het handhavingsmoratorium werd afgeschaft en dat er meer controles komen. Vooral in de sector van de kinderopvang zijn een aantal grote werkgevers gestopt met het werken met zzp’ers. In andere publieke sectoren zoals zorg, onderwijs en overheid wordt er op dit moment hard gewerkt om opdrachten meer geschikt te maken.
Meer over zzp’ers
Geïnteresseerd in alles wat met zzp’ers of het werken met zzp’ers te maken heeft? Lees dan ook deze artikelen: